Άνοιξη

Το ταξίδι του χαρταετού στον κόσμο!

Απαραίτητο συστατικό της Καθαράς Δευτέρας, ο χαρταετός έχει τις ρίζες του στην Άπω Ανατολή πριν από 3.000 χρόνια. Παιχνίδι για μικρούς και μεγάλους αλλά και σημαντικό βοήθημα στην επιστήμη και τις μεταφορές, ο χαρταετός έχει κάνει το ταξίδι του σε ολόκληρο τον κόσμο.

Από τις αρχές του κόσμου, ο άνθρωπος ονειρευόταν να πετάξει σαν τα πουλιά – ένα όνειρο που διαφαίνεται σε γραπτά και εικόνες που χρονολογούνται από το 500 π.Χ. Δεν είναι γνωστή η ακριβής χρονική στιγμή και η τοποθεσία που ο πρώτος χαρταετός ανέβηκε στον ουρανό, όμως πιστεύεται ότι οι Κινέζοι έκαναν την αρχή με μια κατασκευή που αντέγραφε τη μορφή των πουλιών. Σίγουρο είναι ότι περισσότερες από δυο χιλιετίες πριν να ανακαλύψει ο Νεύτωνας τη δύναμη της βαρύτητας, η εφεύρεση του χαρταετού τροφοδοτούσε την επιθυμία του ανθρώπου να νικήσει τη βαρύτητα.

Ενώ οι πρώτες πτήσεις χαρταετών φαίνεται να εντοπίζονται στην Άπω Ανατολή και την Αίγυπτο, ο χαρταετός πέρασε τη δική του «Οδύσσεια» ακολουθώντας αρχαίες διαδρομές. ‘Έτσι υιοθετήθηκαν από όλες σχεδόν τις ηπείρους, αποκτώντας νέες μορφές και δημιουργώντας μύθους γύρω από αυτούς καθώς έκαναν την εμφάνισή τους στους διάφορους πολιτισμούς.

Ο χαρταετός στην Αρχαία Κίνα

Οι χαρταετοί έκαναν στην Κίνα την εμφάνιση τους περισσότερα από 3.000 χρόνια πριν. Εκεί ήταν διαθέσιμα και τα κατάλληλα υλικά για την κατασκευή τους: καλάμια bambou για το πλαίσιο, και μετάξι για το πανί και την ουρά. Ο χαρταετός είχε τότε στην Κίνα μυθική και θρησκευτική διάσταση. Αργότερα, η χρήση του χαρταετού δοκιμάστηκε από διάφορους ερευνητές σαν επιστημονικό όργανο. Από την Κίνα, ο χαρταετός ταξίδεψε σε όλη την Ασία, έπειτα στην Ευρώπη, ενώ σήμερα ο χαρταετός εντοπίζεται ακόμα και στην Αμερική και την Αυστραλία.

Χαρταετός και επιστήμη

Ο Αμερικανός διπλωμάτης και επιστήμονας Benjamin Franklin πειραματίστηκε με τους χαρταετούς για να ερευνήσει τον ηλεκτρισμό στην ατμόσφαιρα. Μελέτες χρησιμοποιώντας χαρταετούς έκανε επίσης και ο φυσικός και εφευρέτης Alexander Graham Bell.

Ξεκινώντας από τα 1890 και συνεχίζοντας για περίπου 40 χρόνια, οι χαρταετοί-κουτιά, οι οποίοι αποτελούνταν από δυο ή περισσότερα κουτιά, χρησιμοποιήθηκαν για να στέλνουν στον αέρα μετεωρολογικά όργανα ώστε να μετρήσουν την ταχύτητα του αέρα, τη θερμοκρασία, τη βαρομετρική πίεση και την υγρασία.

Ο χαρταετός στην εξέλιξη των μεταφορών

Στις 12 Νοεμβρίου του 1894, ο Lawrence Hargrave ανυψώθηκε από το έδαφος χρησιμοποιώντας τέσσερις χαρταετούς. Ο Hargrave προσπαθούσε προφανώς να εφεύρει το αεροπλάνο!

Δημιούργησε διάφορα είδη χαρταετών και ανεμόπτερων καθώς και εφηύρε τον περιστροφικό κινητήρα. Δεν κατοχύρωσε ποτέ καμία από τις εφευρέσεις του προτιμώντας να είναι διαθέσιμες για την εξέλιξη της ανθρωπότητας. Μάλιστα κατηγορούσε και επιτιθόταν σε αυτούς που πειραματίζονταν μυστικά με σκοπό να κερδοσκοπήσουν από τις εφευρέσεις τους.

Λίγα χρόνια αργότερα, στις 7 Νοεμβρίου του 1903, ο Samuel Franklin Cody διέσχισε τη Μάγχη με ένα όχημα που κινούσαν χαρταετοί.
Στον καιρό του πολέμου

Στα τέλη του 19ου και στις αρχές του 20ου αιώνα, οι χαρταετοί χρησιμοποιήθηκαν για να σηκώνουν στρατιωτικούς παρατηρητές σε τέτοια ύψη από όπου θα μπορούσαν να παρατηρήσουν τις κινήσεις των εχθρικών στρατευμάτων.

Κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκόσμιου Πολέμου (1939-1945), οι χαρταετοί χρησιμοποιήθηκαν σαν στόχοι βολής.

Πηγή: http://news.pathfinder.gr/periscopio/kite_history.html

Πολιτιστικός αναλφαβητισμός

Δεν ξέρω αν η δημόσια τηλεόραση είναι πιστή αντανάκλαση της ελληνικής κοινωνίας σήμερα. Το σίγουρο όμως είναι ότι αυτήν συνήθως επικαλείται για να εφαρμόσει ή να δικαιολογήσει συγκεκριμένες στρατηγικές και επιλογές. Να υποθέσουμε αίφνης ότι ο σχεδόν αποκλεισμός του πολιτιστικού τομέα, ιδιαίτερα του σύγχρονου, οφείλεται σε καλλιτεχνικό αναλφαβητισμό του τηλεοπτικού κοινού, ή ότι η ελλιπέστατη επαφή με τον υπόλοιπο κόσμο που δεκαετίες τώρα εξαντλείται στα ψιλά των ειδήσεων υπαγορεύεται από την εθνική μας εσωστρέφεια; Δεν είναι της ώρας να δούμε πόσο πραγματική ή πλαστή είναι η εικόνα που σχηματίζει η δημόσια τηλεόραση για το κοινό της, βασιζόμενη μάλιστα αποκλειστικά σε ακροαματικότητες και ποσοτικά κριτήρια. Οπωσδήποτε όμως η εικόνα αυτή δεν μπορεί να χρησιμοποιείται ως άλλοθι για να αναπαράγεται και να διαιωνίζεται. Οπου υπάρχει αναλφαβητισμός γεννιέται η ανάγκη για σχολεία και γνώση και όχι το αντίθετο. Αν δεν υπάρχουν «επαρκείς» τηλεθεατές, ο δημόσιος θεσμός έχει υποχρέωση να τους δημιουργήσει. Να κεντρίσει το ενδιαφέρον, τη φαντασία, την κριτική σκέψη διαφορετικών μεταξύ τους ατόμων, να γεννήσει νέες γνωστικές και πνευματικές ανάγκες. Να περάσει μπροστά από την κοινωνία. Από την άλλη μεριά, η πρόσβαση στην ενημέρωση, στην ψυχαγωγία και στη γνώση σε όλους τους τομείς είναι ζήτημα δημοκρατίας και σεβασμού σε όλους τους πολίτες.

Η μεταναστευτική κινητικότητα των τελευταίων χρόνων και κυρίως η ψηφιακή επικοινωνία αλλάζουν ριζικά την ελληνική κοινωνία και τον κόσμο γενικότερα. Απέναντι σε αυτή τη νέα πολυπολιτισμική πραγματικότητα, η δημόσια τηλεόραση- όπως άλλωστε και όλοι οι πολιτιστικοί και εκπαιδευτικοί θεσμοί- δεν μπορεί να μείνει αδιάφορη. Περιμένουμε να επαναπροσδιορίσει τον ρόλο και τις πολιτικές της σε μια προοπτική αποπεριθωριοποίησης των μειονοτήτων και ανάπτυξης ενός διαπολιτισμικού διαλόγου μέσα στην ελληνική κοινωνία αλλά και σύγκλισης του τοπικού με το παγκόσμιο. Σε αυτή την προσπάθεια οι συνέργειες και τα δίκτυα επικοινωνίας μεταξύ των προαναφερθέντων θεσμών επιβάλλονται περισσότερο από ποτέ. Η δημόσια τηλεόραση έχει όλη τη δύναμη να στείλει ανθρώπους στα μουσεία, στις βιβλιοθήκες, στο θέατρο, στον κινηματογράφο. Χρειάζεται σχέδιο και εμπνευσμένους ανθρώπους να το υλοποιήσουν.

Η κυρία Αννα Καφέτση είναι πρόεδρος του ΔΣ και καλλιτεχνική διευθύντρια του Εθνικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης.

Ένα μαθητικό project

Πλάτωνας - Απολογία Του Σωκράτη

Ο δεκάλογος της ευτυχίας για το 2010

Εφημερίδα Τα Νέα, Δημοσίευση: 5-1-2010

Η αρχή του νέου χρόνου είναι η πιο κατάλληλη στιγμή για έναν γιατρό να μας ενθαρρύνει να υιοθετήσουμε υγιεινότερο τρόπο ζωής και να δώσει συμβουλές για τη διατροφή, την άσκηση, το αλκοόλ και το τσιγάρο.

Όμως φέτος ίσως θα έπρεπε να επικεντρωθούμε λιγότερο στη σωματική μας υγεία και περισσότερο στο να είμαστε πιο ευτυχείς, λέει ο γιατρός της εφημερίδας «Τάιμς» του Λονδίνου δρ Μαρκ Πόρτερ. Και παρέχει δέκα συμβουλές για να ένα πιο ευτυχισμένο 2010.

ΣΠΑΣΤΕ ΤΗ ΡΟΥΤΙΝΑ ΤΗΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟΤΗΤΑΣ. Παρ΄ ότι πολλοί βρίσκουν τη ρουτίνα καθησυχαστική, είναι καλό να προσθέτουμε ποικιλία. Μικρές αλλαγές αρκούν: πηγαίνετε κάπου αλλού διακοπές, κόψτε τα μαλλιά σας σε άλλο κομμωτήριο, αγοράστε ρούχα από ένα νέο κατάστημα. Δοκιμάστε μια καινούργια δραστηριότητα: οδηγήστε αγωνιστικό αυτοκίνητο, κάντε ιππασία, πηγαίνετε στην όπερα, μάθετε χορό, μουσική ή ζωγραφική. Ακόμα κι αν νομίζετε ότι δεν σας ταιριάζουν, μπορεί να εκπλαγείτε ευχάριστα με το αποτέλεσμα.

ΒΑΛΤΕ ΜΙΑ ΜΕΓΑΛΗ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΣΤΟΝ ΕΑΥΤΟ ΣΑΣ. Είναι καλό να θέτετε εφικτούς στόχους ώστε να αποφύγετε την απογοήτευση, όμως είναι ακόμα πιο σημαντικό να βάζετε έναν μεγάλο στόχο- για παράδειγμα εγώ που δεν μπορούσα να τρέξω ούτε 500 μέτρα, κατόρθωσα μέσα σε 6 μήνες να τρέξω στον Μαραθώνιο του Λονδίνου. Η χαρά όταν επιτύχουμε κάτι σημαντικό μπορεί να αλλάξει τη ζωή μας.

ΕΛΕΓΞΤΕ ΤΟΝ ΘΥΜΟ ΣΑΣ. Ένας στους τρεις πολίτες γνωρίζει κάποιον που έχει έντονα ξεσπάσματα θυμού. Ένας στους οκτώ ανησυχεί για τον δικό του θυμό, αλλά συχνά ντρέπεται να ζητήσει βοήθεια. Κατ΄ αρχήν πρέπει να αναγνωρίσουμε ότι ο θυμός δεν είναι ψυχολογική νόσος, αλλά ένα φυσιολογικό και υγιές συναίσθημα που γίνεται θέμα μόνο όταν προκαλείται σε στιγμές που δεν πρέπει. Επίσης, είναι καλό να συνειδητοποιήσουμε ότι όταν θυμώνουμε δεν κερδίζουμε τίποτα και να μάθουμε κάποιες βασικές τεχνικές για να τον ελέγχουμε.

ΝΑ ΚΑΝΕΤΕ ΦΙΛΑΝΘΡΩΠΙΕΣ. Το να βοηθάμε άλλους μπορεί να είναι ιδιαίτερα ικανοποιητικό, αλλά χρειάζεται προσεκτικός σχεδιασμός. Πριν αποφασίσουμε ποιον ή σε τι να βοηθήσουμε, ας ερευνήσουμε ποιες είναι οι πραγματικές ανάγκες.

ΜΗΝ ΑΝΗΣΥΧΕΙΤΕ ΓΙΑ ΟΣΑ ΔΕΝ ΜΠΟΡΕΙΤΕ ΝΑ ΑΛΛΑΞΕΤΕ. Δεν υπάρχει κανένας λόγος να ανησυχούμε για πράγματα τα οποία δεν μπορούμε να επηρεάσουμε ή να αλλάξουμε. Διαφορετικά, το μόνο που καταφέρνουμε είναι να αυξάνεται το άγχος και η πιθανότητα μυριάδων προβλημάτων υγείαςαπό δυσπεψία έως υπέρταση.

ΝΑ ΧΑΜΟΓΕΛΑΤΕ. Εάν χαμογελάτε και είστε ευγενικοί έχετε πολύ περισσότερες πιθανότητες να αντιδράσει καλύτερα όποιος συναντάτε. Ξέρουμε ότι είναι αποτελεσματικό, οπότε γιατί να μη χαμογελάτε πιο συχνά;

ΦΡΟΝΤΙΣΤΕ ΤΟΝ ΕΑΥΤΟ ΣΑΣ. Είναι σημαντικό να καλομαθαίνετε τον εαυτό σας πότε πότε και δεν υπάρχει τίποτα πιο χαλαρωτικό από ένα μασάζ. Εάν δεν το έχετε κάνει και δεν έχετε νιώσει την απόλαυση που ακολουθεί, χάνετε μια από τις μεγαλύτερες ηδονές στη ζωή και τον ορισμό της χαλάρωσης.

ΜΗΝ ΕΠΙΚΡΙΝΕΤΕ. Η εποικοδομητική κριτική μπορεί να βοηθά, αλλά ο έπαινος βοηθά ακόμα περισσότερο. Οι γονείς συχνά μαθαίνουν ότι το καρότο είναι καλύτερο από το μαστίγιο, όμως δείχνουμε διστακτικοί να μεταφέρουμε αυτή τη γνώστη σε άλλους τομείς της ζωής μας. Δοκιμάστε το για μια εβδομάδα και παρακολουθήστε τα αποτελέσματα.

ΑΓΟΡΑΣΤΕ ΕΝΑ ΑΝΕΤΟ ΚΡΕΒΑΤΙ. Εάν κοιμάστε ακόμα στο στρώμα που είχατε πριν από 15 χρόνια, δεν μπορείτε να φανταστείτε τι χάνετε. Ένα καλό κρεβάτι είναι το κλειδί για καλό βραδινό ύπνο, ο οποίος καθορίζει τη διάθεσή σας την επόμενη ημέρα.

ΑΠΟΦΕΥΓΕΤΕ ΤΗ ΖΗΛΕΙΑ. Η ζήλεια είναι «διαβρωτικό» συναίσθημα. Τι σημασία έχει εάν ο γείτονας αγόρασε καινούργιο αυτοκίνητο, η φίλη σας φορά το τελευταίο μοντέλο γνωστής μάρκας και ο συνάδελφος έχει το τελευταίο iΡhone; Περάστε καλά με όσα έχετε- συμπεριλαμβανομένων φίλων και οικογένειας- αντί να στενοχωριέστε για όσα δεν έχετε.

Μεταφραστικό εργαστήρι από μαθητές Λυκείου

«Καταλάβαμε τη σημασία της γλώσσας»

Μεταφραστικό Εργαστήρι δημιούργησαν οι μαθητές στο 1ο Γενικό Λύκειο Μαρκοπούλου για να ξεφύγουν από τη σχολική ρουτίνα

Της Αντζης Σαλταμπαση

«Το Λύκειο δεν προσφέρεται για δημιουργικές δραστηριότητες. Δεν έχουμε τη δυνατότητα να αφήσουμε τη φαντασία μας ελεύθερη, να απαλλαγούμε από την αγωνία του βαθμού. Στο Μεταφραστικό Εργαστήρι είδαμε τα κείμενα με άλλο μάτι. Καταλάβαμε τη σημασία της γλώσσας, ακόμη και της λέξης», λένε οι τελειόφοιτοι στο 1ο Γενικό Λύκειο Μαρκοπούλου που, για πρώτη φορά φέτος, παραβίασαν τα στενά όρια του σχολικού προγράμματος και ασχολήθηκαν με τη μετάφραση.

Αφορμή στάθηκε μία επίσκεψη στο ΕΚΕΒΙ για να γνωριστούν οι μαθητές με επαγγελματίες μεταφραστές. Οταν η φιλόλογος Αθηνά Πέππα τους πρότεινε να μεταφράσουν και οι ίδιοι κάποια ποιήματα, ενθουσιάστηκαν. Ετσι δημιουργήθηκε το μεταφραστικό τους εργαστήρι. «Η συνάντηση με τις μεταφράστριες (την Εφη Γιαννοπούλου και τη Μαργαρίτα Ζαχαριάδου) μας έκανε μεγάλη εντύπωση. Μιλούσαν με τόση τρυφερότητα για τα βιβλία που έχουν μεταφράσει. Κάπως έτσι νιώθουμε κι εμείς. Οταν τελειώνουμε τη μετάφραση ενός ποιήματος και το διαβάζουμε στους άλλους, μας πλημμυρίζει ένα αίσθημα χαράς, νιώθουμε ότι αυτό το κείμενο είναι δικό μας, αποδεικνύει την προσπάθειά μας. Είναι μια ηθική ικανοποίηση».

Και τα μεταναστόπουλα

Στο Εργαστήρι συμμετέχουν τριάντα μαθητές, απ' όλες τις κατευθύνσεις. Η επιλογή των κειμένων γίνεται με βάση την προσωπικότητα και τα ενδιαφέροντά τους. «Αλλα παιδιά είναι πιο εγκεφαλικά, άλλα έχουν φλέβα καλλιτεχνική. Εχουμε επιλέξει ποιήματα τού Γουίτμαν, του Νερούδα, του Μπάιρον, δοκίμια, πεζά, τραγούδια», εξηγεί η κυρία Πέππα. Ο Αντρέας, για παράδειγμα, μεταφράζει στίχους των Pink Floyd και του Jim Morrison. Η Ελένη παιδεύεται μ' ένα απόσπασμα από τη Μήδεια του Ευριπίδη. «Ακούω τόσα χρόνια στο σχολείο για τη Μήδεια και ποτέ δεν είχα πιάσει στο χέρι μου το βιβλίο. Μου το έδωσε η φιλόλογος, κι ένιωσα τέτοια χαρά! Το ξεφύλλισα, το διάβασα, μου δόθηκε η ευκαιρία να δω σε βάθος τι είναι τέλος πάντων αυτή η Μήδεια». Μέσα στο Εργαστήρι γεννήθηκε και η ιδέα να ενταχθούν στην ομάδα τα μεταναστόπουλα του σχολείου. Ο Εριόν από την Αλβανία, αριστούχος μαθητής με έφεση στα Αρχαία Ελληνικά, μεταφράζει Ισμαήλ Κανταρέ και ο Γιούρι από την Ουκρανία δηλώνει συγκινημένος που θα καταπιαστεί με τον ποιητή Ταράς Σεφτσένκο: «Καταλάβαμε ότι η μετάφραση συνδέει τους πολιτισμούς και αναδεικνύει τα κοινά στοιχεία, όπως την αγάπη για τη γλώσσα ή την πατρίδα».

Στο ασφυκτικό τους πρόγραμμα η μετάφραση χωράει αναγκαστικά μόνο από το παράθυρο. «Κλέβουμε είκοσι λεπτά από τα Θρησκευτικά, δέκα λεπτά από το διάλειμμα». Συνήθως εργάζονται σε ομάδες και πάντα συμμετέχει κι ένα παιδί, που δεν γνωρίζει το κείμενο, ως αντικειμενικός κριτής. Στην αρχή μεταφράζουν κατά λέξη. Χάνεται όμως «η αρμονία των στίχων» και το δουλεύουν ξανά και ξανά μαζί με τις καθηγήτριές τους μέχρι να το αποδώσουν σε ωραία ελληνικά. «Δεν είχαμε ξαναδιαβάσει λογοτεχνία στο πρωτότυπο. Στο μάθημα των Αγγλικών έχουμε ένα βιβλίο στείρο, που δεν μας συγκινεί καθόλου. Μαθαίνουμε τους χρόνους, ασκήσεις και πάλι ασκήσεις. Ενώ η μετάφραση μάς αγγίζει».

Συζητούν τους μεταφραστικούς τους προβληματισμούς που δεν διαφέρουν και πολύ από αυτούς των έμπειρων μεταφραστών, αγωνιούν για το ειδικό βάρος των λέξεων. «Σ' ένα απόσπασμα από το ημερολόγιο της Αννας Φρανκ έχει μια φράση, που κατά λέξη θα τη μεταφράζαμε «μια δέσμη αρνήσεων». Καταλήξαμε στο «ένα μάτσο αρνήσεις» κι ας ακούγεται περίεργα. Ταιριάζει στην εφηβική γλώσσα του πρωτότυπου. Στεκόμαστε όμως και σε εύκολες λέξεις. «Ενα μεγαλείο που πέρασε», γράφει ο Μπάιρον. Μήπως όμως αντί για «πέρασε» να γράψουμε «χάθηκε»;».

Δύο μαθητές, που δεν θέλησαν να μεταφράσουν, θα εικονογραφήσουν τα ποιήματα, ενώ κάποιοι άλλοι θα συνοδεύσουν την απαγγελία με κιθάρα και φλάουτο.

Καθημερινότητα

Με τον εφηβικό τους αυθορμητισμό περιγράφουν την καθημερινότητά τους. Τις ατελείωτες ώρες διαβάσματος, την άκριτη αποστήθιση, την εκπαιδευτική καταπίεση. «Μας λείπει ο ελεύθερος χρόνος, μας λείπει να κάνουμε κάτι στο οποίο είμαστε πραγματικοί καλοί, κάτι που θα μας βοηθήσει να βρούμε τι θέλουμε».

Δεν είναι όμως μόνο τα παιδιά που ανακάλυψαν έναν καινούργιο κόσμο μέσα από την μετάφραση. Οι τρεις καθηγήτριες που μετέχουν στην ομάδα μιλούν για μια εμπειρία ξεχωριστή: «Οι γνώσεις των παιδιών στις ξένες γλώσσες τις περισσότερες φορές μας υπερβαίνουν. Οπότε μπαίνουμε κι εμείς σε μια διαδικασία μαθητείας ιδιαίτερα γοητευτική. Αλλάζουν οι ρόλοι και το σχολείο μεταμορφώνεται σε μια ζωντανή στιγμή. Αυτό δηλαδή που θα έπρεπε να είναι».

Pablo Nerud
Σε όλους, σ' εσάς

Σε όλους, σ' εσάς,
Τις σιωπηλές υπάρξεις της νύχτας
Που κράτησαν το χέρι μου στα σκοτάδια, σ' εσάς,
Λάμψεις
Του αθάνατου φωτός, τροχιές αστεριού,
Ψωμί της ζωής, μυστικοί αδελφοί,
Σε όλους, σ' εσάς,
Λέω: δεν υπάρχει ευχαριστώ,
Τίποτα δεν θα μπορέσει να γεμίσει τις κούπες
Της αγνότητας,
Τίποτα δεν θα μπορέσει να περικλείσει τον ήλιο στις σημαίες
Της αήττητης άνοιξης,
Σαν τη δική σας βουβή αξιοπρέπεια.
Στοχάζομαι
Μόνο
Οτι ίσως έχω αξιωθεί τόση απλότητα,
Ενα λουλούδι τόσο άσπιλο,
Που ίσως είμαι εσείς, το ίδιο,
Αυτό το σκεύασμα από χώμα, αλεύρι και τραγούδι,
Αυτό το φυσικό κράμα που ξέρει
Από πού βγαίνει και πού ανήκει.
Δεν είμαι μια καμπάνα τόσο μακρινή,
Ούτε ένα κρύσταλλο θαμμένο στη γη τόσο βαθιά
Που εσύ να μην μπορείς να αποκρυπτογραφήσεις, είμαι μόνο
Λαός, κρυμμένη πόρτα, μαύρο ψωμί,
Κι όταν με υποδέχεσαι, υποδέχεσαι
Τον εαυτό σου, αυτόν τον φιλοξενούμενο
Τόσες φορές χτυπημένο
Και τόσες φορές
Ξαναγεννημένο.
Σε όλα, σ' όλους,
Σε όσους δεν ξέρω, σ' όσους ποτέ
Δεν άκουσαν αυτό το όνομα, σ' αυτούς που ζουν
Κατά μήκος των μακρών ποταμών μας,
Στα ριζά των ηφαιστείων, στη σκιά
Του μαύρου χαλκού, σε ψαράδες και σ' αγρότες,
Σε γαλανούς Ινδιάνους στην όχθη
Λιμνών αστραφτερών σαν το διαμάντι,
Στον τσαγκάρη που αυτή τη στιγμή ρωτά
Καρφώνοντας το δέρμα με γερασμένα χέρια,
Σ' εσένα, που χωρίς να το ξέρεις με έχεις αναμείνει,
Κομμάτι σου είμαι, και σ' αναγνωρίζω και σε τραγουδώ.

Μετάφραση: Αννα - Μαρία Τονικίδου (μαθήτρια Γ΄ Λυκείου).